Μοίρες https://www.booked.net
+17°C

Άνθρωποι και Τοπία της Μεσαράς - Οδοιπορώντας στα μονοπάτια της τοπικής ιστορίας… στους Αγιούς

Μοιραστείτε αυτό το άρθρο:
Άνθρωποι και Τοπία της Μεσαράς - Οδοιπορώντας στα μονοπάτια της τοπικής ιστορίας… στους Αγιούς

Το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος  ανηφόρισα στη θύμηση της παιδικής μου ηλικίας στις όμορφες τις ιστορίες των μεγαλυτέρων, σεβάσμιων γερόντων στον όμορφο μικρό οικισμό Λίσταρο, λίγο πιο πάνω από τον Σίβα.

Κοντοστάθηκα δεξιά στην άκρη του δρόμου στο παρεκκλήσι του Μ. Αρχαγγέλου. Εκεί, έξω από το εκκλησάκι υπάρχει χαραγμένη η μνήμη «μαναριά». Κάθισα να ξαποστάσω και να ξετυλίξω του κουβάρι της μνήμης από τότε….από τότε που οι άνθρωποι ήταν αγνοί, και το μόνο που τους ενδιέφερε ήταν να συναντηθούν  και να μιλήσουν  σαν σε μια «μικρή βουλή». Ν’ ανταλλάξουν απόψεις, ν’ αφηγηθούν ιστορίες που κουβαλούσαν από αλαργινούς καιρούς και να στήσουν στο κατώφλι του σπιτιού τους το αργαστήρι για το φασήδι της αφήγησης με ωριόπλουμο λόγο.

Ο γέροντας – γείτονας Διακομανώλης, θυμάμαι να μας αφηγείται…

-Ξέρετε, στο Λίσταρο ζούσε μια οικογένεια, ο ξυλοκόπος με τη γυναίκα του και τα παιδιά του. Ο π. Ευτυχιανός ήταν σύντεκνος τους. Ο π. Ευτυχιανός – μοναχός – είχε κι άλλα δυο αδέλφια μοναχούς τον Ευτύχιο Γορτύνης και Αρχιεπίσκοπο Κρήτης, κατόπιν μοναχό και την Κασσιανή μοναχή, η οποία ζούσε στο σπηλιάρι της στο Αγιοφάραγγο.

Ο σύντεκνος επισκεπτόταν συχνά – πυκνά την οικογένεια αυτή, είχε και την βούργια του κι έπαιρνε κάθε φορά ελιές με τυρί για να το έχει στη μοναχική ζωή του.

Όμως τα λόγια των ανθρώπων και τα κουτσομπολιά φέρνουν κάποιες φορές την καταστροφή παιδιά μου! Έλεγε ο γέροντας και βούρκωνε από συγκίνηση, θυμάμαι…

Είπαν λοιπόν στον ξυλοκόπο τα μύρια όσα κατασυκοφαντώντας τον μοναχό Ευτυχιανό τον σύντεκνό τους. Μια μέρα, λοιπόν, ο  ξυλοκόπος αντί να πάει στα βουνά – τ’ Αστερούσια – Ράξος λεγόταν τότε και υπήρχαν δάση με άγρια ζώα - σταμάτησε στη θέση «μαναριά», εδώ στον Μ. Αρχάγγελο και περίμενε τον μοναχό ν’ ανηφορίσει… Όταν τον είδε να κοντοφτάνει, ετοιμάστηκε κι έβγαλε το τσεκούρι του από την βούργια, ξέρετε τότε τα ζητήματα τιμής ετιμωρούντο με αυτοδικία, δεν περίμεναν τα δικαστήρια… άλλοι καιροί!

Ο φωτισμένος κι αγιασμένος μοναχός μόλις είδε τον σύντεκνο κατάλαβε τις προθέσεις του πλησίασε το βράχο, άπλωσε το χέρι του επάνω κι ο βράχος μαλάκωσε και άφησε τ’ αποτύπωμα του χεριού του και κάλεσε τον ξυλοκόπο να κάνει αυτό που είχε κατά νου.

Τότε εκείνος χωρίς να χάσει λεπτό, κυριευμένος από θυμό λόγω των κουτσομπολιών των γειτόνων – πραγματοποίησε αυτό που είχε κατά νου!

Φαίνεται καθαρά η τσεκουριά και λέγεται ότι άκουσε από το σπηλιάρι της η αδελφή του τον ήχο κι έτρεξε, πήρε τον αδελφό της από το μοναστήρι όπου μόναζε και τρέξανε στον αδελφό τους να πάρουν την σεπτή του κάρα να τον θάψουν!!-.

Η σκέψη μου για μερικά λεπτά σταμάτησε στην ανάμνηση της αφήγησης. Αφού προσκύνησα, προχώρησα την σύντομη εκδρομή – προσκύνημα στ’ άγια μέρη του τόπου μας κι έφτασα μετά από λίγο, στους «Αγιούς». Στον σπηλαιώδη ναΐσκο του Αγίου Ιωάννου του Ξένου από τον Σίβα.

Τότε, Β’ Βυζαντινή περίοδο 970μΧ. γεννιέται ο Άγιος Ιωάννης ο Ξένος* στο γραφικό  ιστορικό χωριό Σίβα Πυργιωτίσσης από εύπορους  χριστιανούς γονείς, καταπώς ο ίδιος αναφέρει στην διαθήκη του που συνέταξε ευρισκόμενος στο κρεβάτι ως ασθενής.

Ομολογεί ότι γεννήθηκε από πλούσιους γονείς στο χωριό Σίβα Πυργιωτίσσης  και μη δυνάμενος ν’ αντέξει την κοσμική ζωή του, την άνετη αλλά ευσεβή αφήνοντας τους αγαπημένους του συγγενείς με μοναδικό συνοδοιπόρο τη χάρη του Θεού του φιλεύσπλαχνου, προχώρησε προς αναζήτηση της μόνης αλήθειας – της θεϊκής!

Σύμφωνα  πάντα με την ομολογία του, περιπλανήθηκε από βουνό σε βουνό στην περιοχή την ονομαζόμενη «Λιθίνες» και πιο συγκεκριμένα στο βουνό που λεγόταν «Ράξος». Αφού πέρασαν πολλές ημέρες  αναζήτησης και δύσκολης επίπονης περιπλάνησης, βρήκε μια σπηλιά σ’ ένα πυκνό και απάτητο δάσος στην οποία μπήκε και βρέθηκε μπροστά στη θέα δύο μνημάτων, ένα στη βόρεια πλευρά κι ένα στη νότια.

Μετά από θεία αποκάλυψη και έκκληση από τα ουράνια, θεία φωνή τον ενημέρωνε για τα δύο μνήματα. Έτσι, ανακάλυψε ότι επρόκειτο για τα μνήματα των δύο αγίων Ευτυχίου και Ευτυχιανού. Αφού καθάρισε τον τόπο από την χαμηλή βλάστηση και από τα δένδρα, έβαλε τον θεμέλιο λίθο για την οικοδόμηση ιερού ναού αφιερωμένου στους δύο αγίους.

Από το βιβλίο « Ο Άγιος Κυρ Ιωάννης ο Ξένος ο εν τη Κρήτη»*, ένα πόνημα γραμμένο από τους Σιβιανούς, σας μεταφέρω απόσπασμα σε ποιητικό λόγο για την ζωή του Αγίου και πώς έφτασε στους Αγιούς:

« Όντεν εφύγαν οι οχτροί κι η Κρήτη λευτερώθη

κι ο Νικηφόρος ο Φωκάς, ο μέγας στρατηλάτης,

με το δικέφαλο μπροστά και το σπαθί στο χέρι,

ενίκησέ ντους κι ήφερε τση νίκης το στεφάνι,

Τότε γεννήθηκα κι εγώ στση Μεσαράς τα μέρη.

Στο Σίβα τ’ όμορφο χωριό κι ιστορικό συνάμα,

απόυ ‘χει τσι κατοίκους του δεμένους στη σκυτάλη,

τση Ιστορίας τη σοφή και μαγικήν αγκάλη.

Γιάννη με ονομάσανε και Τζοβαέρη ή Ξένο.

Στου Ράξου ανηφόρησα τσι όμορφους λοφίσκους

κι εκειά επρωταντίκρυσα τσι τάφους δυό αγίων!

Ευθύς επαρακάλεσα τον Πλάστη και Θεό μας,

και ‘κειά που παρακάλαγα, γροικώ λαλιά να λέει:

«Ιωάννηηη!» -τρεις φορές –«Οι κάρες των Αγίων,

αυτούς που ψάχνεις και ζητάς, ονόματα γυρεύγεις:

Ευτύχιο λένε τον δεξή, Φτυχιανό τον άλλο.

Ιωάννη, τέκνο άγιο, διπλά σου παραγγέλνω,

Μονή μικρή και όμορφη στο δάσος μέσα κάνε.»

Την εκκλησιά αποτέλειωσα με τσι Αγιούς αντάμα,

δεξαμενή με τα κελιά τριγύρω δουλεμένα. […].

Η κα Βαγγελιώ Ανδρουλιδάκη εκπαιδευτικός, γράφει στο βιβλίο:

 […] Στο βουνό Ράξος, ή βουνό των Λιθίνων, έζησε για πολύ καιρό ο ΄Αγιος Ιωάννης ο Ξένος, το διέσχισε ολόκληρο και είδε πολύ και αδιάβατο δάσος. Στις μέρες μας έχει χαθεί το τοπωνύμιο Ράξος, όμως παραμένει η ονομασία Ακρωτήριο Λίθινο στο νοτιότερο άκρο των Αστερουσίων ορέων.

Από το πολύ και αδιάβατο δάσος έχουν απομείνει αγριελιές, χαρουπιές και σκίνοι. Μαζί με το δάσος χάθηκαν και τ’ άγρια ζώα. Σε αυτή την τοποθεσία βρήκε μια σπηλιά, μπήκε μέσα και είδε δύο τάφους. Ένα στη βόρεια πλευρά της σπηλιάς και ένα στη νότια. Αφού τους παρατήρησε καλά, βγήκε έξω αναρωτώμενος ποιανών είναι αυτοί οι τάφοι.

Όπως περπάτησε για λίγο, άκουσε μια φωνή επιβλητική από πάνω να του λέει: « Ιωάννη, Ιωάννη, Ιωάννη αυτά που είδες είναι τα μνημεία των αγίων Ευτυχίου και Ευτυχιανού και σε αυτό το μέρος πρέπει να χτίσεις ιερό ναό στο όνομά τους». […] Η σπηλιά που βρήκε ο άγιος Ιωάννης και ο ναός (ερειπωμένος) που έκτισε σώζονται μέχρι σήμερα. Η περιοχή ονομάζεται «στους Αγιούς».[…].

Μετά το προσκύνημα στους τάφους των αγίων στο διασωζόμενο παρεκκλήσι θέλησα να ερευνήσω την γύρω πειροχή και βρέθηκα στο πέτρινο πατητήρι αλλά και σε μια ερειπωμένη είσοδο που από αυτήν  την αρχική, σώζονται  λίγα ερείπια. Λίγο παρακάτω ήταν το λεγόμενο «σταρνήτσι» δηλαδή ο χώρος περισυλλογής των όμβριων υδάτων, με το πηγάδι και την γούρνα απ’ όπου έπιναν τα ζώα αλλά και οι άνθρωποι.

Δίπλα ακριβώς τρεις σπηλιές μοναχών, η συγκίνηση προφανής μ’ ευλάβεια προσκύνησα τον άγιο τόπο, που κάποτε ήταν η κοιτίδα του μοναχισμού. Κάποτε εδώ ήταν πυκνόφυτα δάση με άγρια ζώα  και τώρα ερημιά και ερείπια…

Σιωπή, σκέψεις και εσωτερική αναζήτηση. Ο τόπος τούτος ο αγιοβάδιστος σε ηρεμεί από τις τόσες σκοτούρες της καθημερινότητας, λες και ο χρόνος σταματάει την ξέφρενη πορεία του!

Αντί επιλόγου, θα παραθέσω απόσπασμα από τα γραφόμενα στο βιβλίο, του Σεβ. Μητροπολίτου Γορτύνης και Αρκαδίας Μακαρίου:

 […] Οι Άγιοί μας και οι ιεροί τόποι που έζησαν και έδρασαν αποτελούν εξέχουσες πλευρές της κληρονομιάς και του θησαυρού της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

 Ο μοναχισμός της συνίσταται από τη διεισδυτική κατάσταση στη χάρη με την οντολογική βίωση του Ευαγγελίου, του οποίου μοναχισμού η μαρτυρία εδράζεται επί πνευματικών αγώνων εσωτερικής ζωής, επί του ησυχασμού, επί ενός  ερημιτισμού ο οποίος όμως εγκιβωτίζεται, υπακούει, ζει και αναπνέει εντός της αγιάζουσας Εκκλησίας. […].

 

*Συντάκτρια του ποιητικού αποσπάσματος στο βιβλίο του Αγίου Ιωάννου του Ξένου: Εύα Καπελλάκη.

 

Εύα Καπελλάκη – Κοντού [Εκπαιδευτικός, αρθρογράφος και ραδιοφωνική παραγωγός]

 

Φωτογραφικό υλικό

Ακολουθήστε το AntilalosPress στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

ΣΗΦΑΚΗΣ ΟΠΤΙΚΑ

Περισσότερα

Σχετικά Άρθρα

Γιατί χρησιμοποιούμε cookies

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies ώστε, να σας προσφέρουμε μία μοναδική εμπειρία πλοήγησης.Με την πρόσβαση σας σε αυτόν, συναινείτε στη χρήση cookies. Για περισσότερες πληροφορίες, ανατρέξτε στους Όρους Χρήσης, και στην Πολιτική Cookies του AntilalosPress.gr.